İstifa Etmeden Önce Yapılması Gerekenler Nelerdir?

İstifa etmeden önce yapılması gerekenler nelerdir? İlk olarak bir istifa dilekçesinin hazırlanması ve dilekçede ayrılma tarihini ve varsa nedenleri belirtmek gerekir. Dilekçenizi imzalayarak işverene veya kurum amirine teslim etmeniz, sürece resmiyet kazandıracaktır. İstifa sürecini doğru yönetmek, haklarınızı kaybetmemeniz ve farklı konularda mağdur olmamanız adına son derece önemlidir.

İstifa süreci, iş kanuna tabi olanlarla devlet memuru olanlarda farklı işler. Dolayısıyla tabi olduğunuz kanuna göre hareket etmeniz son derece önemlidir. Ayrıca doktorlar için de bu süreçte bazı farklılıklar vardır. Yazının devamında doktor istifa süreçlerine dair merak ettiğiniz detayları da bulabilirsiniz.

İstifa ve Haklı Fesih Hakkında Bilinmesi Gerekenler

İşten ayrılmak için kullanılacak iki farklı mekanizma vardır. Bunlar; istifa ve haklı fesihtir. İlk bakışta bunlar arasında herhangi bir fark olmadığı düşünülür. Fakat gerek sürecin işlemesi gerekse de hukuki sonuçları bakımından istifa ve haklı fesih, farklı kavramlardır.

1 - İstifa Nedir?

İstifa, çalışanın kendi kararıyla işten ayrılması durumudur. Bu mekanizma kullanıldığında çalışan hemen işten ayrılamaz ve ihbar süresine uyması gerekir. İhbar süresi, çalışanın istifa kararını ilettikten sonra çalışmaya devam etmesi gereken süredir. Söz konusu süre, çalışanın o iş yerindeki çalışma süresine göre 2-8 hafta arasında değişir. İhbar süresine uyulmadığında çalışanın ihbar tazminatı ödemesi gerekebilir.

2 - Haklı Fesih Nedir?

Haklı fesih ise çalışanın İş Kanunu’nda yer alan 24. maddedeki belirtilen durumları gerekçe göstererek işten ayrılmasıdır. Kanunda belirtilen gerekçeler oluştuğunda ihbar süresine uyulmadan işten ayrılmak mümkündür. Kanunda belirtilen gerekçeler aşağıdaki gibidir:

· Maaşın düzenli ödenmemesi

· Maaşın eksik ödenmesi

· Sigorta primlerinin yatırılmaması ya da eksik yatırılması

· Mobbing, kötü muamele ve baskı uygulanması

· İş yerinin kapanması ya da taşınmasından kaynaklı mağduriyet oluşması

· Görev tanımı dışındaki işlerde çalıştırılma

· Hakaret, tehdit ve cinsel taciz

· Çalışma şartlarının işçi sağlığına uygun olmaması

Haklı fesihte noter üzerinden ihtarname gönderilir ve kıdem tazminatı talep edilir.

İstifa ve Haklı Fesih Arasındaki Farklar Nelerdir?

İstifa ve haklı fesihteki temel farklılıklar aşağıda yer alan tablodaki gibi özetlenebilir:

İstifa Edenler Tazminat Alabilir Mi?

İstifa, kişinin kendi isteğiyle işten ayrılmasıdır ve bu durum kıdem tazminatı hakkının da ortadan kalkmasına neden olur. Ancak bunun bazı istisnaları vardır. Kadın çalışanların evlilik nedeniyle işten ayrılmaları, bunlardan biridir. Evlilik tarihinden sonraki 1 yıl içinde işinden ayrılan kadın çalışanların kıdem tazminatı hakkı bulunur.

Erkekler içinse bu istisnai durum askerliktir. Askerlik nedeniyle işten ayrılmak, kıdem tazminatı hakkının yanmamasını sağlar. Bunun için istifa dilekçesine askerlik sevk belgesinin de eklenmesi gerekir.

Emeklilik ve prim gününü tamamlama da yine istisnai durumlardan kabul edilir. 15 yıllık sigorta süresini ve 3600 prim gününü tamamlayanlar SGK’dan aldıkları yazıyla istifa ettiklerinden kıdem tazminatı alabilir. Bu durum 7000 prim gününü tamamlayanlar için de geçerlidir.

İhbar Süresi Nedir? Ne Kadardır?

İhbar süresi; çalışanın istifa etmeden önce karşı tarafa bildirim yapması gereken süre olarak tanımlanır. Söz konusu süre, çalışanın o iş yerindeki çalışma süresine göre belirlenir ve şu şekildedir:

· 6 aydan az çalışanlar için 2 hafta

· 6 ay ile 18 ay arasında çalışanlar için 4 hafta

· 18 ay ile 36 ay arasında çalışanlar için 6 hafta

· 3 yıldan fazla çalışanlar için 8 hafta

İstifa edeceklerin bu sürelere dikkat ederek bildirim yapması gerekir. Haklı fesihte ise ihbar süresine uyulması zorunluluğu yoktur.

Devlet Memurlarının ve Doktorların İstifa Süreçleri

Devlet memurları ve doktorlar, 657 sayılı kanuna tabidir. Bu kanunda yer alan 20. maddede; devlet memurlarının kanundaki esaslara göre memurluktan çekilebilecekleri ifade edilir. Yani kanun, memurlara istifa etme hakkı verir. Ayrıca belirli şartların gerçekleşmesi durumunda devlet memurunun görevinden çekileceği (müstafi sayılacağı) de belirtilmiştir. Müstafi sayılmak, idarenin iradesine dayalı bir durumdur ve istifadan tamamen farklıdır.

Devlet memurlarına ve doktorlara iki defa istifa hakkı verilir. İkiden fazla istifa edilmemesi şartıyla ilgili kişilerin memuriyete girişi engellenmez. Bu hak, doktorlar için son derece önemlidir. TUS gibi sınavlara girmek veya özel sektörde çalışmak için doktorların istifa hakkını kullanıldığı bilinir. Ayrıca doktor istifa affı gibi uygulamalarla bu hakkın arttırılması dönemsel olarak mümkün olabilmektedir.

Doktorların (Usullü) İstifa Süreci Nasıl İşler?

Doktorların usulüne uygun istifa süreçleri, kanunda belirtilen hususlara göre işler. Bu süreç genel hatları ile aşağıdaki gibidir:

· Doktor istifa dilekçesi, sürecin en önemli adımıdır. İstifa kararı alan hekim, kuruma hitaben dilekçesini sunar ve resmi olarak istifa ettiğini belirtir.

· Dilekçeyi vermek, görevden hemen ayrılmak anlamına gelmez. Kamu hizmetlerinin devamlılığı ilkesine göre yerine bir hekim gelene kadar görevini sürdürür. Yerine biri gelmese dahi istifa talebinin kabul edilmesiyle görevi sonlanır.

· Kanun, istifanın sunulmasının ardından azami bekleme süresini sınırlandırmıştır. Bu süre 1 ay, yani 30 gündür. Yerine biri gelmese dahi bir aylık sürenin dolması üzerine hekim, amirine bilgi vererek görevinden ayrılır.

Ayrıca görevi gereği devir ve teslim sorumluluğu olan hekimlerin bu işlemleri tamamlaması gerekir. Aksi durumda farklı ve ağır idari yaptırımlara maruz kalmaları söz konusu olacaktır.

Dilekçenin verilmesi sonrasında azami bekleme süresine uyarak süreci tamamlama, usullü istifa olarak kabul edilir. İlgili süreçten sonra hekimler 6 ay boyunca devlet memurluğu yapmama cezası alırlar. 6 ay sonunda ise yeniden kamu kurumlarında doktor olarak çalışmak için başvuru yapabilirler.

Usulsüz istifa ise dilekçeyi vererek hemen görevden ayrılmaktır. Bu istifada kamu hizmetlerinin devamlılığı prensibi göz ardı edilir. Amirin istifayı kabul etmesi veya yerine başka bir hekimin gelmesi beklenmez. Usulsüz istifa seçeneğini kullananlar, 1 yıl devlet memurluğuna başvuru yapamaz. Yani fazladan 6 aylık bir ceza alınması söz konusudur.

Doktorlar İçin Müstafi Sayılma Nedir? Hangi Durumlarda Gerçekleşir?

Müstafi sayılma; hekimin herhangi bir istifa dilekçesi sunmamasına karşın, belirli fiilleri nedeniyle istifa etmiş sayılmasıdır. Bu durum, istifa ile benzerlik göstermesine rağmen hekim açısından daha ağır sonuçlar doğurur. 657 sayılı kanuna göre memurların müstafi sayılmalarına yol açan durumlar aşağıdaki gibidir:

· Mazeret göstermeden ve kesintisiz olarak 10 gün boyunca göreve gelmeme, doktorun müstafi sayılması için yeterlidir. Buradaki 10 günlük süre hesaplanırken resmi tatiller ve hafta sonları da süreye dahil edilir. Sürenin tamamlanmasıyla birlikte hekim herhangi bir dilekçe sunmasa dahi istifa etmiş kabul edilir. Bu süreçte mazeretsiz olarak işe gelmemek, en önemli nedendir.

· Ataması yapılan hekimin belirtilen sürede yeni görevine başlaması gerekir. Belirtilen sürede görevine başlamayan hekim müstafi sayılır ve istifa etmiş kabul edilir. Böylece bir yıl boyunca devlet memuru olma yasağı alır.

· İzin süresi bitmiş olmasına karşın 10 gün içinde görevine dönmeyen memur da müstafi sayılır.

Müstafi sayılan hekimler 1 yıl memurluğa başvuru yapmama cezası alır. Devir teslim sorumluluğu olan hekimler için bu cezanın süresi 3 yıla kadar çıkabilir.

İstifa ve Müstafi Sayılma Arasındaki Farklar Nelerdir?

İstifa etmek ve müstafi sayılmak, temelde aynı sonucu veren farklı süreçlerdir. Görevden ayrılma gibi temel bir sonucu olan bu süreçlerin idari sonuçları ve yaptırımları arasında ise bazı önemli farklılıklar vardır. Usulüne uygun istifa eden hekimler 6 ay, usulsüz istifa edenler veya müstafi sayılanlar ise 1 yıl devlet memurluğuna başvuru yapamama cezası alır. Dolayısıyla bu iki sürecin arasındaki en önemli fark, yeniden memurluğa başvuru yapmak için gerekli olan bekleme süresidir.

İdare için hekimin müstafi sayılması veya istifa etmesi, 1 adet istifa hakkının gitmesi anlamına gelir. Dolayısıyla bu iki sürecin de doktor istifa hakkı üzerinde aynı etkiyi yaptığı unutulmamalıdır.

Doktorların Kaç İstifa Hakkı Var?

Doktorların da diğer devlet memurları gibi iki kere istifa etme hakkı vardır. İstifa sayısı en fazla 2 olduğunda hekimler yeniden kamu kurumlarında görev yapmak için başvuru yapabilir. Ancak istifa sayısı 3 olan hekimlerin yeniden devlet memuru olması söz konusu değildir.

İstifa haklarını dolduran ve devlet memur olma hakkını tamamen kaybeden hekimler için dönemsel olarak istifa affı getirileceği iddiası ortaya atılır. Doktor istifa affı çıkması durumunda, 3 kere istifa edenlerin yeniden devlet memurluğu için başvuru yapmasının önü açılır. Fakat af uygulaması yaygın değildir.

İstifa Eden Doktor TUS’a Girebilir Mi?

İstifa etmek veya müstafi sayılmak, sadece devlet memurluğuna dönüş açısından sonuçlar doğurur. Ancak hekimlerin TUS’a girmeleri konusunda herhangi bir engel getirmez. Dolayısıyla istifa eden doktorlar TUS’a girebilir. Hatta birçok hekim, TUS’a daha rahat bir şekilde hazırlanmak için istifa eder.

Bu noktada bilinmesi gereken önemli bir husus vardır. Usullü istifa TUS için engel oluşturmaz. Fakat adayların istifa tarihinden itibaren 6 ay devlet memurluğu yapmama cezası vardır. Dolayısıyla adaylar bu süre dolmadan bir kamu kurumunda çalışmaya başlayamaz. TUS sonrasındaki atama takvimini dikkate alarak doğru zamanda istifa edilmesi bu yüzden önemlidir. Usulsüz istifa TUS konusunda benzer etkiye sahiptir. Ancak bu defa cezanın 12 ay olduğu unutulmamalıdır.

Devletten İstifa Eden Doktor Geri Dönebilir Mi?

Devletten istifa eden doktorlar, gerekli şartları taşımaları durumunda kamu görevine yeniden başvuru yapabilir. Bu noktadaki başvuru şartlarının başında memurluğa başvuru yapmama cezasıdır. Usullü istifada bu süre 6 ay, usulsüz istifada ve müstafi sayılmada ise 12 aydır.

Kişinin göreve başvuru yapabilmesi için kadro açılması ve personel alımı ilanı yapılması gerekir. Ayrıca başvuru yapan kişilerin diğer şartları da sağlaması son derece önemlidir. Şartların sağlanması durumunda en fazla 2 defa istifa eden hekim geri dönebilir.

TUS’a Kaç Ay Kala İstifa Edilir?

Usullü istifa 6 ay, usulsüz istifa ise 12 ay ceza getirir. TUS için istifa edeceklerin, istifa zamanını doğru ayarlaması gerekir. TUS sınav gününde hekimin en fazla 3 aylık cezası kalmış olmalıdır. Dolayısıyla usullü istifa, TUS’a en fazla 3 ay kala (dilekçe onay süresiyle 4 ay olabilir) gerçekleştirilmelidir. Usulsüz istifa için de bu süre geçerlidir. Dolayısıyla usulsüz istifa, TUS’a en fazla 9 ay kala yapılmalıdır.

Doktor Usulüne Uygun İstifa Nasıl Olur?

Usulüne uygun istifa, 657 sayılı kanundaki esaslara göre hareket edilerek gerçekleştirilen istifadır. İstifa dilekçesi verildikten sonra azami bekleme süresine uyulması gerekir. Bu süre 1 aydır. İstifa eden hekim, yerine başka birinin gelmesini en fazla 1 ay bekler. Ayrıca amirin onay vermesi durumunda bu süreyi beklemeden de görevinden ayrılır.

İstifa dilekçesini verdikten sonra beklemeden ve kanundaki esaslara uymadan görevden ayrılmak, usulsüz istifa olarak kabul edilir. Usulsüz istifanın yaptırımları daha farklıdır.

Doktor İstifa Affı Nedir? Ne Anlama Gelir?

Doktor istifa hakkı; istifa eden hekimlerin yasal bekleme sürelerine takılmadan, istifa hakkını aşan hekimlerin de bu durumunu dikkate almadan kamu görevine geri dönemsini sağlayan düzenlemedir. Bu düzenleme idare tarafından dönemsel olarak çıkarılabilir. Dolayısıyla her dönem için geçerli bir af durumunun olmadığı bilinmelidir.

Usulsüz İstifa Eden Doktor Geri Dönebilir Mi?

Usulsüz istifa eden doktorlar, 12 ay sonra yeniden devlet memuru olmak için başvuru yapabilir. Burada önemli olan kaç kere istifa edildiğidir. En fazla 2 kere istifa edenler için geri dönüş mümkündür. Buna karşın 3 defa istifa edenlerin yeniden kamuda görev almaları söz konusu değildir.

Sık Sorulan Sorular

Çalışanların, memurların ve doktorların istifa süreçlerine dair merak edilen hususlar ve sık sorulan sorular aşağıdaki gibidir.

1 - Asistan Doktor İstifa Ederse Ne Olur?

Asistan doktor istifa ettiğinde uzmanlık eğitimi sonlanır ve kamu görevine dönmesi 6 ay ya da 12 ay yasaklanır. Bu sürenin sonunda memuriyeti dönülebilir, fakat uzmanlık eğitimine kalındığı yerden devam edilmesi söz konusu değildir. Asistanlıktan istifa sonrası TUS puanına göre yeniden tercih yapılabilir. Bunun için adayların yeniden TUS’a girmesi gerekebilir.

2 - Usullü İstifa Kaç Günde Sonuçlanır?

Usullü istifa en fazla 30 günde sonuçlanır. Bazı durumlarda bu süre daha kısa olur. Amirin onay vermesi durumunda istifa eden hekim görevinden daha kısa sürede de ayrılabilir.

3 - İstifa Ederken Nelere Dikkat Edilmeli?

İstifa dilekçesinin özenli şekilde yazılması, işten ayrılma gerekçesinin sunulması ve kanunda yer alan diğer esaslara göre hareket edilmesi son derece önemlidir.

4 - İstifa Eden Kişi Hemen İşten Ayrılabilir Mi?

Çalışanlar için ihbar süresi söz konusudur. Bu süre 2-8 hafta arasındadır. Memurlar ve hekimler için azami süre 30 gün olarak belirlenmiştir.

5 - Kurum Amirlerin Doktor İstifasını Kabul Etmeme Hakkı Var Mı?

İstifa, memurlara ve doktorlara kanunla verilen bir haktır. Kurum amirlerinin istifayı kabul etmem hakları yoktur. İstifa edenlerin bekleme süresine (azami 1 ay) uyarak görevlerinden ayrılması gerekir.

6 - Doktor İstifa Hakkı Kaç Defa?

Doktorların istifa hakkı 2 defadır. 3 defa istifa eden memurları yeniden kamuda görev yapamazlar.